زنان نماینده در مجلس عوام بریتانیا: ۲۰۷ نفر

فرناز سیفی

جمعه ۱۹ خرداد 1396 - 14:32

تنها شگفتی انتخابات پارلمانی ۸ ژوئن در بریتانیا این نبود که حزب محافظه‌کار بار دیگر ظرف ۲ سال، دست به قمار سیاسی زد که نتیجه‌ مهم‌اش از دست دادن کرسی‌های بیشتر پارلمانی بود. تنها شگفتی، موفقیت بیشتر حزب کارگر به رهبری جرمی کوربین هم نبود؛ رهبر کاریزماتیکی که محبوب به‌ویژه جوانان بریتانیایی است و طیف تازه‌ی وسیعی از رای‌دهندگان و حامیان حزبی را به سوی حزب کارگر جلب کرده است.

شگفتی مهم دیگر این بود که بریتانیا، رکورد خود را  زد و برای اولین‌بار در تاریخ پارلمانی خود، ۲۰۷ نماینده‌ی زن به مجلس عوام فرستاد. رکورد پیشین ۱۹۱ زن بود که در انتخابات پارلمانی سال ۲۰۱۵ به مجلس عوام راه یافتند.

کنستانس مارکیویچ، کنتس از طبقه اشرافی، سیاست‌مدار، فعال حق رای زنان و انقلابی سوسیالیست بریتانیایی که تباری لهستانی و اوکراینی داشت، اولین زن بریتانیایی است که در سال ۱۹۱۸ به نمایندگی مجلس عوام بریتانیا انتخاب شد.

 مارکیویچ که نقاش و هنرپیشه تئاتر هم بود، با انقلابیون ناسیونالیست ایرلند همکاری می‌کرد، به مبارزه‌ی مسلحانه باور داشت، عضو «اتحادیه ملی زنان خواهان حق رای» بریتانیا بود و مبارزه بسیاری کرد تا زنان هم بتوانند به عضویت گروه‌های شبه‌نظامی خواهان جدایی ایرلند بپیوندند و در مبارزه مسلحانه نقش فعال داشته باشند.

جمله معروفی را از قول کنستانس مارکیویچ خطاب به زنان نقل‌قول می‌کنند:«یک دامن کوتاه و چکمه‌های بلند به پا کن. جواهراتت را در بانک به امانت بگذار و به جایش یک تفنگ بخر.»

کنستانس در ترورهای خیابانی همراه مخالفان ایرلندی بود، به ضرب گلوله یکی از پلیس‌ها را کشت و به زندان افتاد. او یکی از اولین زنانی است که در بریتانیا در سلول انفرادی حبس شد. در دادگاه نظامی در ماه مه ۱۹۱۶، او از اتهام «شرکت در مبارزه مسلحانه در جهت همکاری با دشمن متخاصم» تبرئه شد، با این‌حال به اتهام «آسیب زدن به اموال عمومی و مبارزه علیه ملکه» مجرم شناخته شد و در ابتدا به حبس ابد محکوم شد.

دادگاه بعد به دلیل «شفقت به دلیل جنسیت مجرم» در مجازات او تخفیف قائل شد و مجازات او را به حبس ابد کاهش داد. او در جلسه دادگاه از تمام اعمال خود و حق مردم ایرلند برای اعتراض و شورش علیه دولت بریتانیا، تمام‌قد دفاع کرد. وقتی به او ابلاغ کردند که حکم اعدام‌اش به حبس ابد کاهش یافت، در جواب گفت:«دلم می‌خواست آن‌قدر نجابت و شجاعت داشتید که مرا هدف گلوله قرار بدهید.»

یک سال بعد دولت مرکزی در لندن که تصمیم گرفته بود اوضاع را کمی آرام کند، کنستانس و عده دیگری از زندانیان سیاسی را مشمول عفو عمومی کرد و او از زندان آزاد شد. در دسامبر ۱۹۱۸، در انتخابات پارلمانی بریتانیا، کنستانس اولین زنی شد که از حوزه‌ی انتخابیه سنت‌پاتریک ایرلند به نمایندگی مجلس عوام انتخاب شد. با این‌حال او از قبول تکیه زدن بر کرسی پارلمانی سر باز زد و حضور در مجلس عوام بریتانیا را برخلاف باورهای سیاسی‌اش دانست.

به‌رغم آن‌که کنستانس مارکیویچ از قبول سمت نمایندگی سر باز زد، سدی را شکست و راهی را باز کرد تا زنان دیگر بریتانیا به‌دنبال مشارکت‌خواهی در پارلمان بریتانیا روند. روندی که اتفاقا با کندی در بریتانیا پیش رفت. مجلس عوام بریتانیا تا سال ۱۹۹۷، حتا ۲۰ نماینده‌ی زن هم نداشت.

بعدتر نانسی استور، یکی از زنان عضو حزب محافظه‌کار بریتانیا در دور دوم انتخابات برای برخی حوزه‌های انتخابی در سال ۱۹۱۹، اولین زنی شد که وارد پارلمان بریتانیا شد.

همین حالا هم با این‌که ۲۰۷ زن نماینده وارد مجلس عوام شدند، در مجموع شمار زنان نماینده در پارلمان بریتانیا تنها ۳۲٪ مجموع نمایندگان است. رقمی که برای کشوری توسعه‌یافته با سنت طولانی حضور زنان در سیاست، کماکان ناکافی است.

سم اسمیثر، رئیس «جامعه فاوکت»، سازمانی که برای توسعه‌ی مشارکت سیاسی زنان در بریتانیا فعالیت می‌کند، بلافاصله بعد از این‌که اعلام شد که ۲۰۷ زن به مجلس عوام بریتانیا راه پیدا کردند، اعلام کرد که وضعیت هنوز هم خوشحالی ندارد و سرعت پیشرفت مشارکت سیاسی زنان در بریتانیا، «بسیار کند و حلزونی» است. او بار دیگر تاکید کرد که تغییر این وضعیت، «حرکتی رادیکال» لازم دارد و خواستار شد که احزاب بریتانیا، سهمیه‌ای دست‌کم ۴۵٪ برای شمار نامزدهای انتخاباتی زن تعیین کنند.

از سوی دیگر حزب «برابری زنان» در بریتانیا در انتخابات ۸ ژوئن بریتانیا نتوانست حتا یک کرسی به دست بیاورد. زنان بریتانیا، رکورد جدیدی را به دست آوردند، اما راه پیش روی آن‌ها هم مثل زنان در تقریبا هر گوشه‌ی جهان، هنوز طولانی است و پر دست‌انداز.