«علیکم بالحواشی»

احسان مهرابی

یکشنبه ۴ تیر 1396 - 09:04

 

سعید حجاریان در سالهای ابتدایی دهه ۸۰ و پیش از انتخاب محمود احمدی نژاد در سال ۸۴ در یادداشتی با عنوان «علیکم بالحواشی» تذکر داده بود که باید به موضوع تاثیرات حاشیه نشینی بر سیاست ایران توجه شود.

او نمونه هایی را ذکر کرده بود که اتفاقا یکی از آنها ترور خودش به دست سعید عسکر بود.فردی که در منطقه شهرری رشد کرده و تحت تاثیر گروه های افراطی سیاسی در آن منطقه قرار داشت محله ای که عبدالمجید محتشم دبیر کل انصار حزب الله نیز ساکن آن است وپس از ترور حجاریان در دوره ای مشتری «قهوه خانه سعید عسکر» بود.

البته قاعدتا نمی توان به صورت مطلق نتیجه گرفت که در محله های حاشیه نشین گروه های افراطی سیاسی رشد می کنند اما به هر حال پس از ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد این نظریه بیشتر مطرح شد.

سعید حجاریان این هشدار را  قبل از سال ۸۴ مطرح کرده بود اما پس از ریاست جمهوری احمدی نژادکتاب «سیاست های خیابانی (جنبش تهیدستان در ایران) »، در محافل سیاسی مورد توجه قرار گرفت.

اینک سعید حجاریان بار دیگر در تحلیل سبد رای ابراهیم رییسی  اشاره به «تضعیف» و یا «از بین رفتن طبقه متوسط» و نقش حاشیه نشینی کرده است.

حجاریان با اشاره به رای هشت میلیونی علی اکبر ناطق نوری در دوم خرداد ۷۶ و رای ۱۶ میلیون ابراهیم رییسی در انتخابات ۹۶ بخش عمده ای از این تفاوت هشت میلیونی را مربوط به حاشیه نشین ها دانسته است.

درباره رد این نظرات حجاریان کمتر کسی سخن گفته و با توجه به وعده های ابراهیم رییسی و محمد باقر قالیباف  بخشی از سبد رای رییسی قاعدتا به دلیل همین وعده های پوپولیستی بوده است.

سعید حجاریان از اصلاح طلبان خواسته که به پایگاه رای خود در نقاط حاشیه نشین و محروم ایران توجه بیشتری داشته باشند.

او نوشته که پیش از این « پایگاه رأی جناح چپ در مناطق پایین تر بود و اکنون این موازنه به هم خورده است».

قبل از انتخابات ۲۹ اردیبهشت ۹۶ نیز ابراهیم اصغرزاده هشدارهای مشابهی را مطرح کرده بود.سیاستمداران اصلاح طلب که خواستار توجه بیشتر به نقاط حاشیه نشین هستند البته کمتر پیشنهاد مشخصی را مطرح کرده اند.

از سوی دیگر شعار بخش زیادی از اصلاح طلبان در سالهای گذشته این بوده که نمی توان در شرایطی که حجم اقتصاد کشور کوچک است و وضعیت اقتصادی مناسب نیست اقدام متفاوتی برای افراد فقیر انجام داد و سیاستهای مانند توزیع پول آنها را فقیر تر می کند.

آنان سالها امیدوارند که با بهبود وضعیت اقتصادی کشور وضعیت فقرا نیز تغییر کند. این وعده ها البته گویا برای گروهی از مردم امیدوارکننده نیست و آنان خواستار اقدامات سریعتری هستند.

دولت روحانی نیز در هفته های آخر وتحت تاثیر فضای انتخابات مجبور شد برنامه هایی را برای رسیدگی به وضعیت بیکاران اجرا و وعده هایی را برای افزایش یارانه فقرا مطرح کند.

این اقدامات به ظاهر کوچک البته تا حدودی هم تاثیرگذار بود اما موضوع حاشیه نشینی و شعارهای پوپولیستی برای جذب رای فقرا قاعدتا در انتخابات ریاست جمهوری آینده باز هم مشکل بزرگی خواهد بود مگر اینکه در دولت حسن روحانی طبقه متوسط قوی تر شود.